«Гаепсез корбаннар» - Себер язучысыны? я?а китабы

?ирле шагыйр? Галия Абайдуллина 90-нчы елларда “Я?арыш” битл?ренд? ?зене? шигырьл?рен “Зил?” псевдонимы астында бастыра. Бу укучыларда бик зур кызыксыну уята. Кем ул Зил?? Нинди кеше? Танылган шагыйр?ме? - диг?н сораулар туа. Галия апа ?зене? кем ик?нен, бернич? елдан со? гына белдер? ??м шигырл?ре астында Г.Абайдуллина дип кул куя башлый.

Галия апа
Галия Абайдуллина 1940 елда Тубыл районыны? Саускан авылында туа. Башлангыч м?кт?пне Б?рг?рд?, ?иде классны Сатылган м?кт?бенд? укый. Ул кече вакытыннан балалар укытырга, “апа” булырга хыяллана. 1958 нче ел Тубыл ш???рене? 15 нче номерлы м?кт?бен т?мамлап педагогия училищесына укырга кер?. Училищены т?мамлау бел?н, а?а Тубыл районыны? В?чир авылына юллама бир?л?р. Анда бернич? ел эшл?г?ч тормыш ипт?ше Ризм?х?мм?т абыйны очрата. Аны? бел?н берг? Лаемтамак авылына кайтып укытучы ??н?рен д?вам ит? ??м педагогия институтында читт?н торып укый. 36 ел буе балалар укытканнан со? лаеклы ялга чыга. “Россия Федерациясе м?гариф министрлыгыны? Почетлы хезм?тк?ре” диг?н б?л?кк? лаек була. Галия апа ?зе: “Биографиям шигырьл?ремд? чагыла”, – ди.
Шагыйр?не? и?атына тукталсак, аны? укучылары гел у?ай фикерд?, ??ркем аны яратып укый. ?зене? шигырьл?ре турында Якуб З?нкиев ки??шл?рен иск? алып Г.Абайдуллина т?б?нд?гел?рне с?йл?де:
– Ул минем “Васыять”, “Авылдашым”, “Булатка” поэмаларымны укыгач: “Булатны? д?вамы бар ик?н, иншалла?, яз, се?елем, л?кин артык “кызартма”. М?х?бб?т турында, аналар, балалар, табигать турында яз. Бик ?метле к?рен?се?, р?хм?т”, – диде. “Кызартма” диюе – б?генге к?нд?ге яш?ешне артык матурлама, биз?кл?м? диюе иде.
И?аты
Аны? и?атында Себер татарларыны? тормышы, яш?? р?вешл?ре, гореф-гад?тл?ре, кил?ч?к язмыш турында уйланулары, борчылулары, ышанычы, ?метл?ре чагыла. Шагыйр?не? гади ген? шигъри юллары да тир?н м?гън?г? ия. Тел, туган авыл, тарих, дин, гореф-гад?тл?р, берд?млек, кеше язмышы, ата–анага х?рм?т кебек актуаль м?сь?л?л?рне к?т?р?. Ул ?з язмышын ил язмышы бел?н б?йли.
Беренче шигыре “Я?арыш”та 1991 елны? март аенда бастырыла. Бу шигыре и? кадерле кешесе – ?нисен? багышланган.
Шагыйр? ?зене? туган ?ирен? - Себерен?, халкына багышлап ихлас к??еленн?н бик к?п шигырьл?р яза: “Себерем”, ”Татарым”, “Каеннар”, “Дусларга”, “Кошлар кайтыр”, “Тубылда Сабантуй”, “Ата йорты”, “Туган авылым – Б?рг?рем” ?.б.
?зен? кад?р и?ат итк?н ш?хесл?рд?н ?рн?к ала ул. Тукай, ??лил шигырьл?рен яратып, укып ?ск?н шагыйр? ?зе д? б?генге к?нд? ?ч китап бастырып чыгарды. 2003 ел Т?м?н ш???ренд? “Гафу ит?рсезме, ч?ч?кл?р?”, 2006 ел “Кая, болыт, болай ашыгасы??” ?ыентыклары д?нья к?р?.
2007 елны? декабрь аенда 63 битлек “Гаепсез корбаннар” поэмасы аерым китап булып басылып чыга. Бу поэмада 1890-1950 елдагы реаль вакыйгалар тормыштан алынган геройлар сур?тл?н?.
Гомум?н, “Гаепсез корбаннар” поэмасында 1936-1938 елларда Тубыл районыны? Сазъяк авылларында кулга алынган, репрессиял?нг?н гаепсез кешел?р – х?ллер?к крестьяннар, авыл муллалары тормышы чагылдырыла. Шуны? бел?н берр?тт?н м??гелек сазлар, к?лл?р арасында урнашкан авылларда газаплы тормыш, авыр эшл?р бел?н д?нья к?тк?н кешел?р язмышы к?рс?телг?н.
Бу поэма К.С.Садыков редакциясенд? Д.И.Менделеев исеменд?ге Тубыл д??л?т педагогия институтыны? типографиясенд? бастырыла. Декабрь аенда Тубыл ш???рене? 15 нче м?кт?бенд? бу китапны? презентациясе булып ?тте.
Галия апа ураза тотып, намаз укып, дин гам?лл?рен д? ?т?п бара. Вакыты тыгыз булуга карамастан, шигырьл?р яза, бастыра. Моннан тыш аны? и?аты галимн?р, булачак галимн?р игътибарын ??леп итеп тора. ТДПИны? татар б?легенд? шагыйр? и?аты буенча студентлар чыгарылыш квалификациял?? эшл?ре язалар, эзл?н?л?р ?тк?р?л?р. Ки? к??елле укытучы аларга ??рвакыт ярд?м кулын сузарга ?зер тора.